Co to jest multiplikator
W multiplikatorze szpula się obraca — i przy zwijaniu, i podczas rzutu. Stąd jego siła i główna wada: żyłka schodzi równo tylko dopóty, dopóki szpula kręci się dokładnie z tą prędkością, z jaką leci przynęta.
Angielska nazwa i co znaczy
W źródłach angielskich ten typ nazywa się baitcaster albo baitcasting reel. Po polsku to multiplikator, potocznie „multik”. Nazwa „bejtkaster” bywa u nas używana, ale pochodzi z zupełnie innej kultury wędkarskiej, w której takim sprzętem łowi się bassa wielkogębowego (Micropterus salmoides) — rybę, której w naszych wodach nie ma.
Skąd bierze się broda
Przynętę hamuje powietrze, a szpula z bezwładności kręci się dalej. Nadmiar żyłki wychodzi szybciej, niż zabiera ją przynęta, i zbija się w kłąb. To właśnie broda, po angielsku backlash.
Przeciw niej pracują hamulce: magnetyczny i odśrodkowy. Pierwszy hamuje szpulę polem magnetycznym, drugi klockami rozchodzącymi się od obrotu. Do tego dochodzi osiowy docisk szpuli.
Kiedy wygrywa
Multiplikator trzyma duże obciążenie lepiej niż kołowrotek spinningowy tego samego rozmiaru: siła idzie wprost na oś szpuli. Dlatego zakłada się go pod ciężkie przynęty, trolling i siłowe łowienie w zwałach.
Drugi zysk to kontrola. Szpulę można przyhamować kciukiem wprost w locie i przynęta ląduje tam, gdzie się celowało.
Niskoprofilowe i beczkowe
Według kształtu korpusu multiplikatory dzielą się na dwa rodzaje. Niskoprofilowe są płaskie i leżą w dłoni — zakłada się je na wędki castingowe do łowienia z brzegu i z łodzi. Beczkowe, okrągłe, mieszczą więcej żyłki i trzymają większe obciążenie: to trolling i morze.
Żyłkę pod multiplikator bierze się przeważnie nierozciągliwą: plecionka przekazuje siłę na szpulę bez ugięcia i hamulce pracują przewidywalnie. Sama wędka też jest inna niż pod spinningowy — z innym rozmieszczeniem przelotek, a o typach jest dział o wędkach.
Dlaczego u nas jest go mniej
Multiplikator wymaga nauki: pierwsze rzuty prawie na pewno dadzą brodę. Gorzej też pracuje z bardzo lekkimi przynętami, bo ich ciężar nie wystarcza, żeby równo rozkręcić szpulę. Dla większości rozpowszechnionych u nas metod kołowrotek spinningowy jest prostszy i tańszy.